Poszukujesz tłumacza ekspresowego z angielskiego i niemieckiego w Warszawie? Genialne tłumaczenia!

RENESANS MACEDOŃSKI

Na Wschodzie trzeba wziąć również pod uwagę renesans bizantyński za panowania dynastii macedońskiej (867 – 1057)» częściowo współczesny renesansowi karolińskiemu. Typ kościoła, jaki spotykaliśmy za panowania Justyniana, zmienia się. Wpływy armeńskie i gruzińskie wydają owoce. Po okresie poszukiwań, których przykładem jest kościół w Skripu (Beocja, 874), zwycięża plan krzyża greckiego, wpisanego w kwadrat. Cztery ramiona krzyża są sklepione kolebkowo. Jest to nowy i lepszy system równowagi sklepień, ponieważ ciężar kopuły centralnej przenosi się częściowo na mury boczne przy pomocy czterech kolebek: filary mogą być lżejsze i czasami stają się zwykłymi kolumnami: przestrzeń wewnętrzna jest mniej rozbita. Cztery mniejsze kopuły pokrywają narożniki kwadratu. Na sposób armeński czasza kopuły osadzona jest na wielobocznym bębnie ośmio-, dwunasto- lub szesnastodzielnym. Ogólna sylwetka kościoła staje się dzięki temu bardziej wysmukła. Zmienia się zresztą cały wygląd zewnętrzny budynku, do którego architekci bizantyńscy zaczynają przykładać dużo większą wagę niż poprzednio. Poszukuje się efektów opierających się na zestawianiu rozmaitych wątków muru, na które pozwala cegła (odmiany grubości i kierunku warstw, romby, meandry itp.), czasami nawet efektów polichromicznych, dzięki wprowadzeniu innych materiałów (terrakota). Rzeźba ukazuje się na nowo, zresztą pojmowana wyłącznie jako dekoracja: rzeźbione płyty na parapetach okiennych lub umieszczone na ścianach wokół kościoła (Mała Metropolia w Atenach). Powierzchnia muru jest rozczłonkowana, zrytmizowana przez nisze, arkady, a zwłaszcza liczne i lepiej rozmieszczone otwory okienne: otwory zamknięte półkolem, złączone po dwa pod lukiem odciążającym, którego kontur podkreślony jest profilowaniem. Dochodzi do tego nowy zupełnie układ brył budynku: są one wyraźnie zaznaczone, bardzo proste i jasno określone, co stanowi najlepszy dowód, zwłaszcza w Grecji, wpływów armeńsko-gruzińskich. Dodajmy, że są to przeważnie kościoły niewielkie: wielkie budowle pierwszego złotego wieku bizantyńskiego zarzucono. W całokształcie tej sztuki można wyróżnić szereg prowincji i w pewnym sensie szereg szkół:

Konstantynopol. – W Konstantynopolu przeważa plan krzyża greckiego wpisanego w kwadrat, z dwoma aneksami: prezbiterium (c trzech absydach) i narteksem, często poprzedzanym pronaosem lub otwartym portykiem. Wzorem takiego układu był w końcu w. IX Nowy Kościół pałacowy (Nea) Bazylego I, dziś już nie istniejący, o równie ciekawej konstrukcji jak i dekoracji wewnętrznej. Mamy również inne przykłady podobnego układu. Niedawno spalony Budrum-dżami, to prawdopodobnie dawny Myrelaion (920-941): w Kilisse-dżami (XI w.) absyda ozdobiona jest niszami, które umieszczone są jedne nad drugimi: w klasztorze Pantokratora (Zeirek-dżami, 1124) dwa kościoły na planie krzyża

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.